plaat

Agrarisch natuurbeheer in het Noorderpark


De provincie stelt kansrijke gebieden vast in het provinciaal natuurbeheersplan. Bijvoorbeeld voor weidevogels gelden andere regio's in de provincie Utrecht dan voor elzensingels. Ook heeft de provincie een lijst met doelsoorten, die als indicator gebruikt moeten worden voor succesvolle natuurwinst. Deze doelsoorten komen deels uit Europese doelstellingen.
Om natuurdoelstellingen te bereiken kunnen agrariërs beheerspakketten afsluiten met het Collectief Utrecht Oost.
Er zijn pakketten mogelijk voor akkerranden (langs maïsakkers), voor grasland en graslandranden, voor sloten en oevers en voor kleine landschapselementen. Het gaat dan bijvoorbeeld om bosjes, knotbomenrijen, poelen.
Om de waterkwaliteit te bevorderen zijn de Waterschappen speciale projecten gestart; deze sluiten aan bij de beheerspakketten voor sloten, oevers en randen daarlangs. Ook dergelijke overeenkomsten lopen via het collectief Utrecht-Oost.
Voordat de beheersovereenkomst wordt afgesloten is er een ecologisch oordeel over het natuurpotentieel van de aanvraag. De overeenkomst wordt afgesloten voor zes jaar, ingaande 1 januari 2016. Latere start is ook mogelijk, maar de einddatum blijft 31 december 2021. Het collectief is verantwoordelijk voor administratie, vergoeding en controle op het beheer. Daarvoor is het collectief gecertificeerd op basis van een handboek natuurkwaliteit. Er zijn 2 veldcoördinatoren verbonden aan het collectief Utrecht-Oost; voor het Noorderpark is dat Hein Pasman.

 

 

Stand van zake voor het jaar 2016
bloemrijk weilandEr waren bij de start in januari 2016 in het Noorderpark 21 deelnemers, met een indrukwekkend aantal kilometers en grondoppervlak. Voor 2017 is er een aantal nieuwe belangstellenden, waardoor het totale veld naar verwachting ca 15% groter kan worden. 
In de natte natuur gaat het in 2016 om 32 km overeenkomsten voor ecologisch slootschonen en natuurvriendelijke oevers, 7 hectare bufferzone langs het water, 100 m rietzoom en drie poelen; in de droge natuur 27 hectare randen (de helft daarvan akkerranden), 225 knotbomen en 3 km elzensingel. Het totale bedrag dat met de beheersovereenkomsten gemoeid is, bedraagt 6 miljoen voor de periode van 6 jaar voor het hele collectief Utrecht Oost. Voor 2017 is er nog wat ruimte in het budget om nieuwe beheerscontracten af te sluiten.
Een verrassend leuk project in 2016 was de aanleg van een natuurvriendelijke oever langs een sloot bij de Kerkdijk in Westbroek. Daar kon een talud van 5 meter breedte worden "afgevlakt" waardoor een flinke natuurstrook is ontstaan. Het resultaat in moerasnatuur zal volgend jaar al zichtbaar zijn!

Monitoring
Met behulp van lijsten met gidssoorten kan gevolgd worden hoe de natuur zich ontwikkelt in de beheersgebieden, sloten en stroken. Het natuurbeleidsplan van de provincie bevat deze lijsten met indicatorsoorten. Foto's zijn verder ook goed "bewijs" om te volgen hoe de natuur zich ontwikkelt, maar geen voorwaarde.
Voor de controle is het collectief verantwoordelijk. In eerste instantie heeft een ecoloog de potentie van het boerenland beoordeeld voordat de beheersovereenkomst is afgesloten.
In de komende jaren zal een "schouwcommissie" toezien op de controle op landschapsbeheer en akkerranden. Voor botanisch beheer zal speciale deskundigheid nodig zijn.
Het succes in het kader van de voorwaarden voor Europese subsidies wordt afgemeten aan het verschijnen van Europese doelsoorten zoals bijv. de purperreiger.

 

Over het Collectief Agrarisch Natuurbeheer Utrecht-Oost
november 2016

 In het agrarisch gebied kunnen tegen vergoeding beheerspakketten afgesloten worden om natuurwaarden te behouden en versterken. In ons werkgebied zijn vier pakketten agrarisch beheer mogelijk: akkerranden, botanisch grasland (en -graslandranden), sloten en slootkanten
en kleine landschapselementen.

De basis voor de pakketten komt uit het natuurbeheersplan van de provincie Utrecht. Sinds 2014 loopt er een parallel project, geïnitieerd door de Utrechtse Waterschappen, om de waterkwaliteit  van boerensloten te verbeteren. Dit project is breder dan de beheerspakketten in de "groenblauwe diensten", het gaat hier met name om de doelstelling van schoner water.  Op de pakketten kan via het collectief Utrecht Oost worden ingetekend. Het collectief is daarvoor gecertificeerd.

Er zijn  twee veldcoördinatoren: voor het Noorderpark is dat Hein Pasman, (ook bestuurslid van de ANV Noorderpark). Verder wordt het bestuur van het collectief gevormd door afgevaardigden van de deelnemende ANV's, LTO Noord en Utrechts Particulier Grondbezit**. Onze ANV voorzitter Teus Spelt is penning-meester van het collectief.  

Voor het toezicht op de uitvoering van het beheer is er een schouwcommissie ingesteld. In die schouwcommissie heeft de ANV Noorderpark Johan Lam afgevaardigd. Akkerranden, sloten en slootkanten en kleine landschapselementen worden door de schouwcommissie gemonitord.
Voor botanisch graslandbeheer wordt nog specifieke botanische deskundigheid gezocht.
Het gaat voor het Noorderpark in 2016 om ruim 50 hectare aan agrarisch natuurbeheer, met een bedrag van €52.000 per jaar aan vergoedingen. Dit bedrag zal komende jaren iets oplopen doordat er nieuwe deelnemers zijn aangemeld in 2016, die starten met hun beheersovereenkomst in 2017.

Bij het oordeel of de maatregelen succes hebben, worden de lijsten met indicatorsoorten uit het provinciale natuurplan gebruikt. Er zijn ook speciale Europese doelsoorten voor ons gebied. We zullen in de nieuwsbrieven van voorjaar 2017 aandacht besteden aan enkele van deze doelsoorten en aan het herkennen ervan in het veld.

Het collectief heeft veel administratief werk gedaan in de afgelopen 2 jaar, met als resultaat de formele oprichting in februari 2015 en de certificering in oktober 2015. Ook is er een website gelanceerd, waar alle documenten te vinden zijn voor belangstellenden die geïnteresseerd zijn in beheerspakketten: www.collectiefutrechtoost.nl  

 

 

 

 

 

Algemene informatie over agrarisch natuurbeheer in provincie Utrecht

Totaallijst van alle beheerspakketten die voor collectief Oost beschikbaar zijn

Vergoedingen die gegeven worden per beheerspakket

 

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m

m